Empati Düzeyi Belirleme Ölçeği (EDBÖ) Uyarlama Çalışması

Barış KAYA, Özgür Murat ÇOLAKOĞLU
5.792 1.177

Öz


Bu çalışma, Lawrence, Shaw, Baker, Baron-Cohen ve David (2004) tarafından geliştirilen 3 faktörlü Empati Düzeyi Belirleme Ölçeği (The Empathy Quotient-EQ)’nin Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarında kullanmaya yönelik uyarlama çalışmasıdır. Ölçeğin orijinal hali 20’si çeldirici 60 madde ve 3 faktörden oluşmaktadır. İki aşamadan oluşan uyarlama  çalışması kapsamında geçerlik ve güvenirlik analizlerinin birinci aşamasına 149 öğrenci, ikinci aşamasına 297 öğrenci katılmıştır. Geçerlik analizleri için Açımlayıcı Faktör Analizi ve Doğrulayıcı Faktör Analizi, güvenirlik için ise iç tutarlılık katsayıları hesaplanmıştır. Yapı geçerliliği için yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin 13 maddeden oluştuğu anlaşılmıştır. İkinci aşamada ise empati düzeylerine yönelik elde edilen faktör yapıları doğrulayıcı faktör analizi ile incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda sınanan modelin oldukça iyi uyum indekslerine sahip olduğu saptanmıştır. Ayrıca, elde edilen boyutlar ölçeğin orijinal hali ile örtüşmektedir. Çıkan boyutlar sırasıyla; Sosyal Beceriler, Duygusal Tepki ve Bilişsel Empati olarak isimlendirilmiştir. Ölçeğin güvenirlik düzeyi her iki aşamada da farklı örneklemler doğrultusunda hesaplanmıştır. Birinci aşamada ölçeğin tamamı ve üç alt boyut için güvenirlik katsayıları sırasıyla (.78, .64, .71, .74), ikinci aşamada ise sırasıyla (.86, .61, .75, .74) elde edilmiştir. Sonuç olarak ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizlerine yönelik elde edilen değerler kabul edilebilir düzeyde olduğunu gösterse de yapılan analizlerin tamamı Sosyal Bilgiler Öğretmen adaylarına yöneliktir. Bu bakımdan, Eğitim Fakültesinin farklı Anabilim dallarında öğrenim gören öğretmen adayları için de yeniden DFA yapılması önerilmektedir.


Anahtar kelimeler


Empati; Empati Düzeyi; Sosyal Bilgiler

Tam metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.17679/iuefd.16127895

Referanslar


Bentler, P.M. (1990). Comparative fit indexes in structural models. Psychological Bulletin. 107, 238-246.

Browne, M. W., Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In K. A. Bollen & J. S. Long (Eds.), Testing structural equation models (pp. 136-162). Newbury Park, CA: Sage.

Byrne, B. M. (2010). Structural Equation Modeling with AMOS. Basic Concepts, Applications and Programming. (2th edition).New York, Routledge Press.

Checkley, K. (2008). Priorities in Practice, The Essentials of Social Studies, Grades K-8: Effective Curriculum, Instruction and Assessment, Association for Supervision and Curriculum Development 1703 N. Beauregard St. Alexandria, USA.

Çolakoğlu, Ö. M., Büyükekşi, C. (2014). Açımlayıcı faktör analiz sürecini etkileyen unsurların değerlendirilmesi. Karaelmas Journal of Educational Sciences. 2, 58-64.

Costa, A. L., Kallick, B. (2008). Learning and Leading with Habits of Mind: 16 Essential Characteristics for Success, Association for Supervision and Curriculum Development 1703 N. Beauregard St. Alexandria, USA.

Davis, M. H. (1983). Measuring individual differences in empathy: evidence for a multidimensional approach. Journal of Personality and Social Psychology. 44(1), 113-126.

DiStefano, C., Hess, B. (2005). Using confirmatory factor analysis for construct validation: An impirical review. Journal of Psychoeducational Assessment. 23, 225-241

Engeler, A., Yargıç, L. İ. (2007) Kişiler arası tepkisellik indeksi: Empatinin çok boyutlu ölçümü. New Symposium Journal. (www.yenisymposium.net), 45(3), 119-127.

Fabrigar, L. R., Wegener, D. T., MacCallum, R. C., Strahan, E. J. (1999). Evaluating the use of exploratory factor analysis in psychological research. Psychological Methods. 4(3), 272-299.

DiStefano, C. (2002). Effects of ordered categorical data with confirmatory factor analysis. Structural Equation Modeling. 9, 327-346.

Field, A. (2005). Discovering Statistics Using SPSS (2nd ed.). Sage, London.

Hooper, D., Coughlan, J., Mullen, M. R. (2008). “Structural equation modelling: Guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods. 6(1), 53-60.

Kaya, A., Siyez, D. M. (2010). KA-Sİ çocuk ve ergenler için empatik eğilim ölçeği: geliştirilmesi geçerlik ve güvenirlik çalışması. Eğitim ve Bilim. 35(156), 110-125.

Lawrence, E. J., Shaw, P., Baker, D., Baron-Cohen, S., ve David, A. S. (2004). Measuring empathy: Reliability and validity of the Empathy Quotient. Psychological Medicine, 34, 911-924.

Mardia, K. V. (1974). Applications of some measures of multivariate skewness and kurtosis in testing normality and robustness studies. Sankhya B, 36, 115– 128.

MEB. (2012). Öğretim Programları, Aşağıdaki adresten 15-01-2015 tarihinde http://ttkb.meb.gov.tr/www/ogretim-programlari/icerik/72 alınmıştır.

Mindes, G. (2006). Teaching Young Children Social Studies. Praeger Publishers. 88 Post Road West, Westport, Greenwood Publishing Group, Inc. USA.

Sacchi, M. D. (1998). A bootstrap procedure for high-resolution velocity analysis. Geophysics. 63(5), 1715-1725.

Simister, C. J. (2007). How to Teach Thinking and Learning Skills A Practical Programme for the Whole School. Paul Chapman Publishing SAGE Publications Company 1 Oliver’s Yard 55 City Road London, UK.

Stevens, J. (1996). Applied Multivariate Statistics for the Social Sciences. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah, New Jersey.

Ulrike, M. K., Bahram, M., Nuria, D., Amir S., Thomas F. M. (2010), Emotional and cognitive aspects of empathy and their relation to social cognition: An FMRI study. Brain Research. 13(11), 110-120.

Topçu, Ç., Baker, Ö. E., Aydın, Y. Ç. (2010). Temel empati ölçeği Türkçe uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 4(34), 174-182.

Ünal, C. (1972). İnsanları anlama kabiliyeti. Ankara Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi. 5(3), 71-93.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.