YATILI BÖLGE ORTAOKULUNDA KALMAKTA OLAN ERGENLERİN SOSYAL ÖZYETERLİKLERİNE DRAMA TEMELLİ DESTEK EĞİTİM PROGRAMININ ETKİSİ

Ayşegül Ulutaş, Emriye Hilal Yayan
604

Öz


Bu araştırmada, Yatılı Bölge Ortaokulunda kalmakta olan ergenlerin sosyal özyeterliklerine  drama temelli destek eğitim programının etkisini incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada ön test-son test-izleme testi kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Malatya/Hekimhan/Kurşunlu Yatılı Bölge Ortaokulunda kalmakta olan 48 ergen (24 deney, 24 kontrol) oluşturmaktadır. Ergenlere on hafta süre ile haftada bir gün bir saat Drama Temelli Destek Eğitim Programı uygulanmıştır. Eğitim programının ergenler üzerindeki etkisini ölçmek amacıyla “Sosyal Özyeterlik Algısı Ölçeği” uygulanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 paket programı kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren niceliksel verilerin iki grup karşılaştırmalarında Bağımsız Gruplar t Testi kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren değişkenlerin grup içi karşılaştırmalarında Bağımlı Gruplar t Testi, normal dağılım göstermeyen değişkenlerin grup içi karşılaştırmalarında ise Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Anlamlılık p<0.01 ve p<0.05 düzeylerinde değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda, ergenlere verilen drama temelli destek eğitim programının ergen sosyal özyeterliği üzerine anlamlı etkisinin olduğu ve program sonrasında kalıcılığının devam ettiği ortaya çıkmıştır.


Anahtar kelimeler


Yatılı okul, ergen, sosyal özyeterlik.



Referanslar


Adana, F. ve Kutlu, Y. (2009). Anne-Baba Tutumlarının Adölesanların Kendilik Kavramı Üzerine Etkisi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 12(2): 18-24.

Allison K.R., Dwyer J.J. ve Makin, S. (1999). Self-efficacy and Participation in Vigorous Physical Activity by Highschool Students. Healt Education & Behavior,1: 26.

Aral, N., Gürsoy, F. ve Yıldız Bıçakçı, M. (2006). Yetiştirme Yurdunda Kalan ve Kalmayan Kız Ergenlerin Yalnızlık Düzeylerinin İncelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 5(15): 10-19.

Auroba, O. (2005). Benlik. İstanbul: Metis.

Bacanlı, H. (2013). Eğitim Psikolojisi. Ankara: Pegem Akademi.

Bandura, A. (1994). Self-Efficacy. Encycopedia of Human Behaviors. 4, 71-84. New York Academic Press.

Bekman, S. (2000). Eşit Fırsat Anne-Çocuk Eğitim Programının Değerlendirilmesi. İstanbul: AÇEV.

Bıkmaz, F. (2004). Özyeterlik İnançları. Eğitimde Bireysel Farklılıklar. (Kuzgun, Y., Deryakulu, D. Ed.). Ankara: Nobel.

Bıyıklı, L. (1995). Korunmaya Muhtaç Çocuklar ve S.O.S Çocuk Köyleri. Özel Eğitim Dergisi. 2(1): 3-10.

Boemmel, J. ve Briscoe, J. (2012). Web quest project theory fact sheet of urie bronfenbrenner. National Louis University. 05 Mayıs 2016 tarihinde http://blog.lib.umn.edu/cpstudy/cpstudy/Bronfenbrenner%20article%205.9.2001.pdf sayfasından erişilmiştir.

Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. Ankara: Pegem Akademi.

Canter, N. ve Sanderson, C. A. (1999). Life Task Participation and Well-being : The İmportance of Taking Part in Daily Life. See Kahreman et. al. 230-43.

Coleman, P. K. (2003). Perceptions of Parent-Child Attachment, Social Self- efficacy and Peer Relationships in Middle Childhood. Infant and Child Development, 12, 351-368.

Çepni, S. (2007). Araştırma ve Proje Çalışmalarına Giriş. Trabzon: Celepler.

Decovic, M. ve Meeus, W. (1997), “Peer Relations in Adolescence Effets of Parenting and Adolescents’ Self-Concept”, Journal of Adolescence. 20 (2), 163-176.

Demirbilek, S. (2000). Korunmaya Muhtaç Gençlerin Topluma Kazandırılmasında Yetiştirme Yurtları. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 15(2): 137-152.

Efe, M. (2007). 14 -16 Yaş Grubu Bireylerde Spor Çalışmalarının Sosyal Yetkinlik Beklentisi ve Atılganlık Üzerine Etkisi. Doktora Tezi, Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Bursa.

Erath, S. A., Flanagan, K. S., Bierman, K. L. ve Tu, K. M. (2010). Friendships Moderate Psychosocial Maladjustment in Socially Anxious Early Adolescents. Journal of Applied Developmental Psychology. 31: 15-26.

Fırıncıoğlu, H. (2005). Adlerian Odaklı Grupla Psikolojik Danışmanın Öğrencilerin Sosyal Yetkinlik Beklenti Düzeyleri Üzerindeki Etkisine Yönelik Deneysel Bir Çalışma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.

Gander, M. J. ve Gardiner, H. W. (2010). Çocuk ve ergen gelişimi. (B. Onur, Çev.). Ankara: İmge.

Gündoğdu, M. ve Zeren, Ş. G. (2004). Yetiştirme Yurdunda ve Ailesinin Yanında Kalan Ergenlerin Kimlik Gelişimlerinin Karşılaştırılması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 3(22): 57-65.

Karasar, N. (1995). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: 3A Araştırma Eğitim Danışmanlık Ltd.

Kocayörük, E. (2012). Öz-Belirleme Kuramı Açısından Ergenlerin Anne Baba Algısı ile Duyuşsal İyi Oluşları Arasındaki İlişki. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 4(37): 24-37.

Köknel, Ö. (1999). Ergenlik Dönemi. Ana Baba Çocuk Okulu. İstanbul: Remzi.

Kutlu, M. (2005). Yetiştirme Yurdu Yaşantısı Geçiren Lise Öğrencilerinin Yalnızlık Düzeyleri. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 3(24): 89-109.

Marijane, F.(1999). Aplay Therapy İntervention And Its Relationship to Self-efficacy and Learning Behaviors. Ebsco Host Research Databases Academic Search Premier, Professional School Counseling. 2(3): 194-205.

Meggitt, C. (2013). Çocuk Gelişimini Anlamak. (E. Kantemir, Çev.), İstanbul: Optimist.

Öztürk, F., Efe, M. ve Koparan, Ş. (2007). 14-16 Yaş Grubu Kızlarda Hentbol Çalışmalarının Sosyal Yetkinlik Beklentisi ve Atılganlık Üzerine Etkisi. Hacettepe Spor Bilimleri Dergisi. 18(4):147-155.

Öztürk, F. ve Şahin, Ş. K. (2007). Spor Yapan ve Yapmayan 9-13 Yaş Grubu Bireylerin Sosyal Yetkinlik Beklentisi Puanlarının Karşılaştırılması (Bursa Örneği). İlköğretim Online. 6(3), 469-479.

Palancı, M. ve Özbay, Y. (2001). Sosyal Öz-Yeterlik Ölçeği, Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Problemlerini Açıklama ve Gidermeye Yönelik Oryantasyonlu Bir Yardım Modelinin Geliştirilmesi. Doktora Tezi, KTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.

Resmi Gazete (2003). Millî Eğitim Bakanlığı İlköğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik. Yayınlandığı Tarih: 22.07.2012. (25212). 30.06.2016 tarihinde http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/07/20120721-9.htm adresinden erişilmiştir.

Resmi Gazete (2012). Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik. Yayınlandığı Tarih: 21.07.2012. (28360). 30.06.2016 tarihinde http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/07/20120721-12.htm adresinden erişilmiştir.

Schunk, D., Meece, J. (2005). Self-effıcacy Development in Adolescences. Self-efficacy Beliefs of Adolescents, 71–96.

Southam-Gerow, M. A. (2014). Çocuklarda ve Ergenlerde Duygusal Düzenleme. (M. Şahin ve M. Artıran, Çev.). Ankara: Nobel.

Suğur, N. ve Saygı Doğru, E. (2010). Korunma Altındaki Çocukların Aile ve Devlet Algısı Üzerine Bir Araştırma. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi. 65(1):115-133.

Şencan, H. (2005). Sosyal ve Davranışsal Ölçümlerde Güvenirlik ve Geçerlik. Ankara: Seçkin.

Şimşek, D. (2010). Yatılı İlköğretim Bölge Okulu ve Ailesi Yanında Kalan İlköğretim 8. Sınıf Öğrencilerinin Akran İlişkileri, Sosyal Destek Algıları ve Yaşam Doyumlarının İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.

Traş, Z. ve Arslan, E. (2013). An Investigation of Perceived Social Support and Social Self Efficacy in Adolescents. Elementary Education Online. 12(4): 1133-1140.

Wallace, S. T. ve Alden, L. E. (1997). Social Phabia and Positive Social Events the Price of Success. Journal of Abnormal Psychology. 3(106): 416-424.

Yılmaz, H. ve Sünbül, A. M. (2003). Öğretimde Planlama ve Değerlendirme. Ankara: Mikro.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.